ადამიანის უფლებათა ევროპული სასამართლო
25 ივნისი 1996
ფაქტები
განმცხადებლები იყვნენ სომალიელი ეროვნების პირები, სამი ძმა და ერთი და, რომლებიც 1992 წლის 9 მარტს სირიიდან პარიზ-ორლის აეროპორტში ჩამოვიდნენ. მათ განაცხადეს, რომ სომალი დატოვეს, რადგან მათი სიცოცხლეს საფრთხე ემუქრებოდა. სასაზღვრო პოლიციამ უარი უთხრათ საფრანგეთის ტერიტორიაზე დაშვებაზე, რადგან მათი პასპორტები გაყალბებული იყო და ისინი განათავსა Hôtel Arcade-ში, რომელიც აეროპორტისთვის ლოდინის ზონად იყო გადაკეთებული. განმცხადებლებმა მიმართეს ფრანგული თავშესაფრის უწყებას ლტოლვილთა სტატუსის მინიჭების მოთხოვნით, მაგრამ უწყებამ განაცხადა, რომ მის კომპეტენციის მიღმა იყო ეს საქმე, რადგან განმცხადებლებს არ ჰქონდათ დროებითი ბინადრობის ნებართვა. 1992 წლის 29 მარტს, განმცხადებლები სირიაში გააგზავნეს.
საჩივარი
განმცხადებლები ამტკიცებდნენ, რომ პარიზ-ორლის აეროპორტის სატრანზიტო ზონაში მათი დაკავება თავისუფლების აღკვეთას წარმოადგენდა, რაც ეწინააღმდეგებოდა კონვენციის მე-5 მუხლის (1) პუნქტის "f" ქვეპუნქტს.
სასამართლოს გადაწყვეტილება
სასამართლომ ჯერ დაადგინა, რომ განმცხადებლების პარიზ-ორლის აეროპორტის სატრანზიტო ზონაში დაკავება თავისუფლების აღკვეთის ტოლფასი იყო. სასამართლო არ დაეთანხმა მთავრობის არგუმენტს, რომლის თანახმადაც თავისუფლების აღკვეთა არ ყოფილა, რადგან განმცხადებლებს შეეძლოთ ნებაყოფლობით დაბრუნებულიყვნენ სირიაში. სასამართლომ ასევე აღნიშნა, რომ მიუხედავად იმისა, რომ განმცხადებლები “საფრანგეთში” არ იმყოფებოდნენ, პარიზ-ორლის აეროპორტის საერთაშორისო ზონაში მათი ყოფნა საფრანგეთის კანონმდებლობის ქვეშ აქცევდა მათ.
განმცხადებლები ამტკიცებდნენ, რომ მათ დაკავებას არ ჰქონდა სამართლებრივი საფუძველი; ისინი აღმოჩნდნენ სამართლებრივ ვაკუუმში, სადაც არ ჰქონდათ არც ადვოკატთან წვდომა და არც ინფორმაცია მათი მდგომარეობის შესახებ. სასამართლო დაეთანხმა, რომ არ არსებობდა კანონები, რომლებიც უზრუნველყოფდნენ სასამართლოს მიერ იმ პირობების ან დაკავების ხანგრძლივობის გადახედვას, რომლებსაც განმცხადებლები ექვემდებარებოდნენ. სასამართლომ დაადგინა, რომ იმ პერიოდში მოქმედი ფრანგული სამართლებრივი ნორმები არ უზრუნველყოფდა განმცხადებლების თავისუფლების უფლებას სათანადოდ და დაადგინა მე-5 მუხლის დარღვევა.