სახელმწიფოს შეუძლია შეზღუდოს ადამიანის უფლებები სახელმწიფო მოხელეების ქმედებებით. ამ შემთხვევაში ისინი არ გასცემენ ოფიციალურ წერილობით გადაწყვეტილებას, თუმცა თავად სახელმწიფო მოხელეების ქმედება შეიძლება იყოს ადამიანის უფლებების შეზღუდვის ზომები.
მაგალითი დემონსტრაციის დროს პოლიციელებს შეუძლიათ ადამიანების დაკავება.
„მოქმედებები“, რომლებიც ზღუდავს ადამიანის უფლებებს, შეიძლება ასევე მოიცავდეს უმოქმედობას, სადაც სახელმწიფო ინსტიტუტებს ან თანამდებობის პირებს აქვთ ამის ვალდებულება.
მაგალითი თუ თქვენ დაკავებულნი ხართ პოლიციის დაკავების დაწესებულებაში, თქვენ გაქვთ უფლება მიიღოთ საკვები და სასმელი წყალი. თუ საკვებითა და წყლით არ მოგამარაგებენ, შესაძლოა თქვენი ადამიანის უფლებების დარღვევა გამოიწვიოს. ანალოგიურად, თუ სკოლა ან სხვა საგანმანათლებლო დაწესებულება ვერ იმოქმედებს მოსწავლეების ბულინგის პრევენციისთვის, ამან შეიძლება დაარღვიოს ბავშვების უფლება, იყოს დაცული ფსიქოლოგიური ძალადობისაგან.
უფლების დაცვის ეფექტური საშუალება
არ აქვს მნიშნველობა წერილობით ჩაგბარდათ უფლების დარღვევის შესახებ აქტი, თუ ინდივიდუალურმა ქმედებამ შეგიზღუდათ უფლება. სამართლებრივი დაცვის ეფექტური საშუალება ვრცელდება ადამიანის უფლებათა ყველა პოტენციურ დარღვევაზე, მათ შორის ისეთებზე, რომლებიც საჯარო მოხელეების ქმედებების შედეგია.
საქართველოში ზოგადად შეგიძლიათ ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსით გააპროტესტოთ სახელმწიფო მოხელეების ქმედებების კანონიერება და მართებულობა, თუ ასეთი ქმედებები მნიშვნელოვნად არღვევს თქვენს უფლებებს. ამ შემთხვევაში, როგორც წესი, მოგიწევთ ჯერ გაასაჩივროთ სახელმწიფო მოხელეების ქმედებების კანონიერება ზემდგომ დაწესებულებაში ან თანამდებობის პირის წინაშე და შემდეგ გაასაჩივროთ მათი გადაწყვეტილება ადმინისტრაციულ სასამართლოში. ზოგიერთ შემთხვევაში, შეგიძლიათ პირდაპირ მიმართოთ ადმინისტრაციულ სასამართლოს.
წაიკითხეთ მეტი ადმინისტრაციული წარმოების შესახებ.
გამომძიებლების, პროკურორების ან სისხლის სამართლის პროცესში ჩართული სხვა თანამდებობის პირების ქმედება მოითხოვს საჩივრის სპეციალურ პროცედურას. ეს გათვალისწინებულია სისხლის სამართლის საპროცესო კოდექსში.
წაიკითხეთ მეტი სისხლის სამართლის პროცესის შესახებ.